Informacje dla pracowników
Podatek dochodowy
W przypadku pracowników podatek dochodowy (Lohnsteuer) pobierany jest poprzez potrącenie od wynagrodzenia za pracę. Procedura opodatkowania w zasadzie kończy się na tym, z reguły comiesięcznym, potrącaniu podatku, chyba że pracodawca musi przeprowadzić roczne wyrównanie podatku dochodowego lub pracownik po upływie roku kalendarzowego może liczyć na zwrot podatku. Podstawą prawną jest ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (EStG).
Zakres obowiązku podatkowego zależy od tego, czy pracownik podlega ograniczonemu czy nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.
Zagraniczni pracownicy nieposiadający w Niemczech miejsca zamieszkania lub miejsca zwykłego pobytu, zasadniczo podlegają ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Osoby posiadające w Niemczech miejsce zamieszkania lub miejsce zwykłego pobytu, podlegają nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Dla zagranicznych pracowników podlegających ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, którzy prawie wszystkie swoje dochody osiągają w Niemczech, niemiecka ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych przewiduje coś specyficznego. Na wniosek mogą być traktowani jako podlegający nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu i zyskać dzięki temu pewne indywidualne korzyści (jeżeli dochody w roku kalendarzowym podlegają w co najmniej 90 % niemieckiemu podatkowi dochodowemu).
Pracodawca winien potrącać podatek dochodowy przy każdej wypłacie wynagrodzenia niezależnie od tego, czy pracownik jest objęty podatkiem dochodowym czy nie. By dla każdego pracownika potrącić podatek dochodowy we właściwej wysokości, pracodawca potrzebuje kilku informacji o swych pracownikach takich jak np. klasa podatkowa, ew. kwoty wolne od podatku i ew. przynależność do wspólnoty wyznaniowej, za którą należy pobierać podatek kościelny.
Aby ułatwić pracodawcy naliczenie podatku, pracowników zaszeregowuje się do różnych klas podatkowych według ich relacji osobistych. Istnieje 6 klas podatkowych od I. do VI.
Przed pierwszym zatrudnieniem należy zgłosić się do właściwego urzędu skarbowego. Jeżeli zatrudnienie odbywa się w Niemczech jako pracownik przygraniczny, to należy zgłosić się do właściwego urzędu skarbowego tam, gdzie pracodawca ma swoją siedzibę. Jeżeli jest się w posiadaniu miejsca zamieszkania lub miejsca zwykłego pobytu na terenie Niemiec, to należy zgłosić się do właściwego regionalnie urzędu skarbowego. W urzędzie skarbowym znaleźć można druki wniosku o ograniczony lub nieograniczony obowiązek podatkowy. Odpowiedni urząd skarbowy jest też odpowiedzialny za przyznanie oraz zmianę klasy podatkowej.
Przydzielony zostaje numer podatkowy (Steuernummer) lub numer identyfikacji podatkowej (Steuer-ID). Numer identyfikacji podatkowej jest 11-cyfrowym numerem przydzielanym przez Centralny Urząd Podatkowy (BZSt). Obowiązuje przez całe życie. Przybyłym zza granicy, po zgłoszeniu miejsca zamieszkania Steuer-ID przesyłany jest na podany adres. Zagraniczni pracownicy bez stałego miejsca zamieszkania z reguły nie mają numeru Steuer-ID. Sami pracownicy nie mają też możliwości wnioskowania o Steuer-ID.
Nie każdy ma obowiązek składania deklaracji podatkowej. Jednak zasadniczo zaleca się każdemu pracownikowi złożenie deklaracji podatkowej, by optymalnie wykorzystać ulgi podatkowe (np. kwoty wolne tytułem kosztów dojazdu do pracy itd.). O wypełnienie i złożenie każdy musi zatroszczyć się we własnym zakresie. Termin złożenia dobrowolnego zeznania podatkowego upływa 31 grudnia czwartego roku następującego po roku rozliczenio wym.
Zeznanie podatkowe za rok 2025 należy złożyć w urzędzie skarbowym najpóźniej do dnia 31 lipca 2026 r., a te za rok rozliczeniowy 2026 do dnia 31. lipca 2027 r.
Obowiązek złożenia zeznania podatkowego w związku z otrzymaniem dodatku za skrócony czas pracy (Kurzarbeitergeld):
Kurzarbeitergeld jest wolny od podatku, ale podlega tzw. zastrzeżeniu o progresji. Jeśli łączna kwota świadczeń zastępczych otrzymanych w roku kalendarzowym przekracza 410 euro, osoby otrzymujące świadczenia zastępcze są zobowiązane do złożenia zeznania podatkowego.
Zapewnienie dodatku energetycznego wraz z zeznaniem podatkowym
Dodatek energetyczny jest zwolniony ze składek na ubezpieczenie społeczne, ale podlega opodatkowaniu.
Istnieją przypadki, w których wypłata dodatku energetycznego może nastąpić wyłącznie w ramach rozliczenia podatku dochodowego za rok 2022, np. jeżeli:
- nie ma aktywnego stosunku pracy w dniu 1 września (ale był wcześniej lub później w roku)
- pracodawca nie składa deklaracji na podatek dochodowy lub składa tylko roczne zeznanie na podatek dochodowy (ponieważ zatrudnia wyłącznie pracowników opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadzie mini etatu lub kwota należnego podatku dochodowego jest niska lub zerowa)
- w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek nie została jeszcze naliczona zaliczka na podatek dochodowy.
Każde zeznanie podatkowe za rok 2022 jest sprawdzane przez urząd skarbowy pod kątem możliwości skorzystania z dodatku energetycznego. Dzieje się to automatycznie, nie trzeba składać dodatkowego wniosku w tej sprawie. Jeśli dodatek nie został jeszcze wypłacony, zostanie on ustalony w rozliczeniu podatkowym. Wówczas 300 euro zostanie dodane do rocznego dochodu brutto, a następnie odliczone od naliczonego podatku dochodowego.
Można również skorzystać z usług doradców podatkowych lub stowarzyszeń pomocy podatkowej (Lohnsteuerhilfeverein) - usługi te są odpłatne!
Więcej informacji pod adresem: Federalne Ministerstwo Finansów – Podatki